Εξάρτηση: Έννοιες και ορισμοί

  • Τι είναι εξάρτηση;

    Η εξάρτηση χαρακτηρίζεται από την έντονη προσήλωση ενός ατόμου προς ένα αντικείμενο ή άλλο άτομο. Ο εξαρτημένος χτίζει και επικεντρώνει τη ζωή του γύρω από το αντικείμενο της εξάρτησής του.

    Εξάρτηση από ουσίες είναι η κατάσταση απόλυτου εθισμού, κατά την οποία ένας άνθρωπος κυριαρχείται από την έντονη ανάγκη λήψης της ουσίας. Η σωματική εξάρτηση εμφανίζεται όταν το σώμα του έχει προσαρμοστεί στην ουσία και αναπτύσσει συμπτώματα μόλις σταματήσει τη χρήση (στερητικό σύνδρομο).

    Η ψυχολογική εξάρτηση εμφανίζεται όταν ο άνθρωπος έχει ανάγκη από τη χρήση της ουσίας για να νιώσει καλά, να διώξει το άγχος ή την ψυχική πίεση ή απλά για να νιώθει φυσιολογικός και να αντεπεξέρχεται στις απαιτήσεις της καθημερινής ζωής. Η ψυχολογική εξάρτηση, σε σύγκριση με τη σωματική, είναι πιο σημαντική και είναι αυτή που απαιτεί πολύ περισσότερο χρόνο για να αντιμετωπιστεί. Δεν δημιουργούν όλες οι ουσίες και τις δυο μορφές εξάρτησης.

  • Ποιες συμπεριφορές είναι εξαρτητικές;

    Ο άνθρωπος μπορεί να αναπτύξει συμπεριφορές εξάρτησης όχι μόνο με τις ουσίες. Εξαρτητικές μπορεί να είναι και οι σχέσεις του με άλλους ανθρώπους, με μέλη της οικογένειάς του, με τη δουλειά του, το φαγητό, τα τυχερά παιχνίδια, τον ηλεκτρονικό υπολογιστή.

    Όταν ερχόμαστε στη ζωή και κατά τα πρώτα χρόνια, βιώνουμε καταστάσεις εξάρτησης που είναι λειτουργικές και εξυπηρετούν ανάγκες της δεδομένης ηλικιακής φάσης. Έχει σημασία  κατά το μεγάλωμά του το άτομο να έχει τη δυνατότητα να καλλιεργήσει και να αναπτύξει χαρακτηριστικά που θα του επιτρέψουν να ζει αυτόνομα και να δημιουργεί λειτουργικές σχέσεις, οι οποίες εμπεριέχουν την αλληλεξάρτηση αλλά όχι την απόλυτη εξάρτηση.

  • Ποιοι είναι οι λόγοι που οδηγούν στη χρήση και στην εξάρτηση;

    Η χρήση ναρκωτικών ή η κατάχρησή τους από ένα άτομο ή μια ομάδα ανθρώπων σπάνια είναι αποτέλεσμα ενός μόνο αιτιολογικού παράγοντα. Η εξάρτηση δεν εμφανίζεται ξαφνικά στη ζωή ενός ανθρώπου. Οι παράγοντες που συντελούν και δημιουργούν προϋποθέσεις για την εμφάνισή της αναπτύσσονται τις περισσότερες φορές κατά την παιδική ηλικία.

    Στην ηλικία αυτή μπαίνουν οι πρώτες βάσεις για τη δημιουργία αξιών, αρχών και στάσεων. Συμβαίνουν ραγδαίες αλλαγές και οι επιδράσεις που δέχεται σ’ αυτή την ηλικία το παιδί είναι καθοριστικές για τη μετέπειτα εξέλιξή του. Αυτή η περίοδος καθορίζεται άμεσα από την οικογένεια, το σχολείο αλλά και από το ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον.

    Έρευνες δείχνουν ότι για την εμφάνιση της χρήσης, κατάχρησης και εξάρτησης από ουσίες συμβάλλουν πολλοί και σύνθετοι παράγοντες που αλληλεπιδρούν. Διακρίνονται σε τρεις βασικές κατηγορίες (ο βαθμός συμμετοχής της καθεμιάς είναι διαφορετικός σε κάθε περίπτωση):

    • Το οικογενειακό, κοινωνικό και πολιτιστικό περιβάλλον στο οποίο ζει το άτομο
    • Οι βιολογικοί παράγοντες και η προσωπικότητα του ατόμου
    • Η δράση της ουσίας

    Kάποιοι από τους επιβαρυντικούς παράγοντες

    • Η ανοχή απέναντι στη χρήση ουσιών
    • Η διαθεσιμότητα των ουσιών
    • Ο κοινωνικός αποκλεισμός
    • Η αποξένωση
    • Η έλλειψη υποστηρικτικών κοινωνικών δομών
    • Ο καταναλωτικός τρόπος ζωής
    • Η έντονη πίεση και το άγχος
    • Η έλλειψη ευκαιριών επαγγελματικής απασχόλησης
    • Η παρέα με χρήστες ουσιών
    • Το χαοτικό οικογενειακό περιβάλλον
    • Η χρήση και κατάχρηση ουσιών από τους γονείς
    • Η έλλειψη συναισθηματικών δεσμών στην οικογένεια
    • Η βία, η παραμέληση, οι υπέρμετρες οικογενειακές συγκρούσεις
    • Η αναποτελεσματική επίβλεψη από τους γονείς
    • Οι υπέρμετρες και μη ρεαλιστικές προσδοκίες
    • Ο ψυχικός πόνος
    • Η μοναξιά
    • Η χαμηλή αυτοεκτίμηση
    • Η έλλειψη ορίων
    • Η προσωπική αβεβαιότητα ως προς τις αξίες, τους στόχους, και τις προτεραιότητες
    • Η έλλειψη δεξιοτήτων ζωής (λήψης αποφάσεων, αυτοελέγχου, υπευθυνότητας, αντίστασης, διεκδίκησης κ.ά.)
    • Η έλλειψη επικοινωνίας
    • Η αδυναμία διαχείρισης έντονων συναισθημάτων και ματαιώσεων
    • Η πολύ έντονη παρορμητικότητα
    • Η ανία, η πλήξη
    • Η αναζήτηση διαρκούς ευτυχίας και ευχαρίστησης
    • Η αρχική χρήση ουσιών κατά την προεφηβεία
    • Η σχολική αποτυχία σε σταθερή βάση
    • Η πρόωρη αντικοινωνική συμπεριφορά


    Kάποιοι προστατευτικοί παράγοντες

    • Προσωπικές δεξιότητες του ατόμου (αυτοπεποίθηση-αυτοεκτίμηση, αυτοέλεγχος, αναγνώριση, έκφραση και διαχείριση έντονων συναισθημάτων, στοχοθέτηση κ.λπ.)
    • Κοινωνικές δεξιότητες του ατόμου (επικοινωνία, συνεργασία, αντίσταση, υπευθυνότητα, επίλυση προβλημάτων, κριτική σκέψη και λήψη αποφάσεων, κοινωνική ευαισθησία κ.λπ.)
    • Ασφάλεια και σταθερότητα
    • Συναισθηματική σταθερότητα
    • Ενήλικες και συνομήλικοι φίλοι: θετικά πρότυπα ζωής
    • Σταθεροί οικογενειακοί δεσμοί
    • Υποστηρικτικά δίκτυα γύρω από το άτομο και την οικογένεια
    • Ύπαρξη στόχων και ιδανικών που δίνουν όραμα για τη ζωή
    • Ισχυροί δεσμοί με τους θεσμούς κοινωνικοποίησης, όπως η οικογένεια, το σχολείο
    • Δυνατότητες ένταξης και ενσωμάτωσης
    • Δέσμευση στο σχολείο
    • Σχολική επιτυχία και συμμετοχή στα σχολικά δρώμενα
    • Ευκαιρίες για συμμετοχή των νέων σε δραστηριότητες της τοπικής κοινότητας
    • Οικονομική και κοινωνική σταθερότητα
    • Μειωμένη πρόσβαση στις ουσίες
  • Υπάρχουν στάδια στην εξάρτηση από ουσίες;

    Η πορεία ενός ατόμου προς την εξάρτηση περιλαμβάνει τέσσερα βασικά στάδια. Η πορεία αυτή δεν είναι προδιαγεγραμμένη ή δεδομένη. Το άτομο μπορεί να σταματήσει την σε κάθε ένα από τα στάδια που αναφέρονται στη συνέχεια, ιδιαίτερα αν λάβει υποστήριξη.

    Πειραματισμός
    Η χρήση γίνεται μαζί με άλλους ή μόνος. Συνήθως, όμως, η ουσία προσφέρεται από άλλους. Η περιέργεια και η πίεση της ομάδας λειτουργούν ενισχυτικά σε αυτή τη φάση. Τομείς όπως η εργασία, το σχολείο, η υγεία και τα οικονομικά δεν επηρεάζονται. Το να δοκιμάσει κάποιος δεν σημαίνει ότι θα εξαρτηθεί. Όλοι, όμως, οι εξαρτημένοι ξεκίνησαν από μια δοκιμή.

    Ενεργή αναζήτηση
    Στο στάδιο αυτό παρατηρείται συναναστροφή με χρήστες ουσιών και αναζήτηση της ουσίας με στόχο την αλλαγή της διάθεσης. Αρχίζουν να εμφανίζονται μικρές επιπτώσεις στα οικονομικά, καθώς και σε άλλους τομείς όπως η εργασία και η υγεία. Σημειώνεται αλλαγή στις παρέες και πιθανά στις σχολικές επιδόσεις.

    Ενασχόληση

    Παρουσιάζεται σημαντική αύξηση της χρήσης. Η ψυχική ή και η σωματική εξάρτηση κάνουν την εμφάνισή τους. Άμεσες είναι οι επιπτώσεις στα οικονομικά. Παρουσιάζονται προβλήματα διατροφής και διαταραχές στον ύπνο. Το άτομο θέτει τη ζωή του σε κίνδυνο με διάφορους τρόπους (ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη, τροχαία ατυχήματα). Παρατηρείται ασυνέπεια και χαμηλή απόδοση σε ό,τι σχετίζεται με την οικογένεια, την εργασία ή το σχολείο. Οι σχέσεις με τους γύρω του διαταράσσονται, το άτομο αρχίζει να απομονώνεται.

    Εξάρτηση 
    Η χρήση είναι πλέον το επίκεντρο της ζωής του ατόμου. Οι φίλοι είναι κυρίως χρήστες. Βρίσκεται σε μεγαλύτερο κίνδυνο για εμπλοκή σε παράνομες  δραστηριότητες και νομικά προβλήματα. Κάνει χρήση μόνος του και παίρνει υψηλές δόσεις. Είναι πολλά πλέον τα συμπτώματα στην υγεία (σωματική, διανοητική, ψυχική, κοινωνική).

Ναρκωτικές ουσίες

  • Τι είναι τα ναρκωτικά;

    Οποιαδήποτε ουσία σε υγρή μορφή, σε σκόνη, σε ταμπλέτα, σε φυτική σύσταση, σε σπρέι, που επιδρά στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα και αλλάζει την αντίληψη, το συναίσθημα, τη διάθεση, τη συμπεριφορά, τον τρόπο λειτουργίας του σώματος του ατόμου που τα χρησιμοποιεί,  θεωρείται «ναρκωτικό».

    Τα ναρκωτικά, ανάλογα με το είδος τους, επηρεάζουν τόσο το σώμα όσο και τον ψυχισμό του ανθρώπου και μπορούν να προκαλέσουν σωματική ή/και ψυχική εξάρτηση.

  • Εκτός από τα ναρκωτικά ποιες άλλες ουσίες είναι εξαρτησιογόνες;

    Στα ελληνικά με τον όρο «ναρκωτικά» εννοούμε κυρίως τις παράνομες ουσίες, όπως το χασίς, την ηρωίνη, την κοκαΐνη, το «έκσταση» κ.ά. Ωστόσο ναρκωτική ή εξαρτησιογόνο δράση έχουν και πολλές ουσίες, των οποίων η χρήση είναι νόμιμη. Η χρήση του αλκοόλ και του καπνού, για παράδειγμα, είναι απολύτως νόμιμη (για τους ενήλικες) και ενταγμένη στην κοινωνική ζωή, η κατάχρησή τους, όμως, μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή εξάρτηση και προβλήματα υγείας.

    Η κατάχρηση ηρεμιστικών και αγχολυτικών χαπιών μπορεί, επίσης, να οδηγήσει σε εξάρτηση. Ουσίες εισπνεόμενες, όπως σπρέι, κόλλες,βενζίνη, αέριο από γκαζάκια βουτανίου κατατάσσονται επίσης στις εξαρτησιογόνες ουσίες.

  • Κάνναβη: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι;
    Η κάνναβη είναι μια πρασινωπή ή καφετιά ουσία που μοιάζει με τον καπνό και γίνεται από τις ανθοφόρες κορφές και τα φύλλα του φυτού κάνναβη, αφού αποξηρανθούν.

    Η ρητίνη της κάνναβης ή «χασίς» είναι η αποξηραμένη μαύρη ή καφετιά  έκκριση των ανθοφόρων κορφών του φυτού,  η οποία κορνιοτοποιείται ή συμπιέζεται σε στερεές πλάκες

    Το έλαιο της κάνναβης  ή «χασισέλαιο» είναι υγρό που βγαίνει είτε από τα αποξηραμένα μέρη του φυτού είτε από τη ρητίνη της κάνναβης.

    Πώς καταναλώνεται; 

    Όλες οι μορφές της κάνναβης συνήθως καπνίζονται. Η ρητίνη της κάνναβης και το έλαιό της μπορούν επίσης να φαγωθούν ή να γίνουν τσάι.

    Πώς επιδρά στους χρήστες;
    H κάνναβη κάνει τους χρήστες να αισθάνονται ευχάριστα χαλαρωμένοι, ενώ μερικές φορές προκαλεί ευφορικό αίσθημα. Οι χρήστες μπορεί επίσης να νιώσουν ότι οι αισθήσεις της όρασης, της όσφρησης, της γεύσης και της ακοής οξύνονται.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση κάνναβης;
    Bραχυπρόθεσμα οι χρήστες αποκτούν αυξημένη όρεξη και καρδιακό παλμό. Δυσκολεύονται επίσης να εκτελέσουν σωματικές ή πνευματικές δραστηριότητες, όπως η οδήγηση και οι λογικοί συλλογισμοί.

    Με μεγάλες δόσεις η αντίληψη των ήχων και των χρωμάτων γίνεται οξύτερη, αλλά η σκέψη γίνεται πιο αργή και συγκεχυμένη. Εάν η δόση είναι πολύ μεγάλη, η επίδραση της κάνναβης είναι παρόμοια με αυτή το παραισθησιογόνων και  η ουσία μπορεί να προκαλέσει άγχος, πανικό, ακόμα και ψυχωσικά επεισόδια.

    Οι συστηματικοί χρήστες κάνναβης διατρέχουν τον κίνδυνο να αναπτύξουν ψυχολογική εξάρτηση σε σημείο που να χάσουν το ενδιαφέρον τους για όλες τις άλλες δραστηριότητες, όπως η δουλειά και οι προσωπικές σχέσεις. Πρόσφατες μελέτες στο Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν ότι υπάρχει σχέση μεταξύ της χρήσης κάνναβης και της αύξησης των περιστατικών σχιζοφρένειας.

    Άλλοι κίνδυνοι
    Ο καπνός της κάνναβης περιέχει 50 φορές περισσότερη πίσσα από τα υψηλής περιεκτικότητας σε πίσσα τσιγάρα, πράγμα που θέτει τους χρήστες σε αυξημένο κίνδυνο καρκίνου των πνευμόνων και άλλων αναπνευστικών ασθενειών.

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του έχει γίνει από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

  • Κοκαΐνη: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι; 
    H κοκαΐνη είναι μια λεπτή λευκή ή υπόλευκη σκόνη που δρα ως ισχυρό διεγερτικό. Εξάγεται από  τα φύλα του φυτού κόκα. Στην πιάτσα μπορεί να αραιωθεί ή να νοθευτεί με άλλες ουσίες, για να αυξηθεί η ποσότητά της. Το κρακ είναι κοκαΐνη που έχει υποστεί επεξεργασία με αμμωνία ή διττανθρακική σόδα (μαγειρική σόδα) και μοιάζει με μικρές νιφάδες ή πετραδάκια.

    Πώς καταναλώνεται; 
    Η κοκαΐνη συνήθως ρουφιέται από τη μύτη, ενώ το κρακ  καπνίζεται.

    Πώς επιδρά στους  χρήστες;
    Η κοκαΐνη προκαλεί αισθήματα χαράς και ευφορίας. Επιπλέον, οι χρήστες της συχνά αισθάνονται να αυξάνεται παροδικά η εγρήγορσή και τα επίπεδα ενέργειάς τους, ενώ καθυστερεί η εμφάνιση του αισθήματος της πείνας και της κούρασης.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση κοκαΐνης;

    Στις άμεσες επιδράσεις περιλαμβάνεται η απώλεια της όρεξης, η ταχύπνοια και η αύξηση  της θερμοκρασίας του σώματος και του καρδιακού παλμού. Οι χρήστες μπορεί να συμπεριφερθούν παράξενα, απρόβλεπτα και, μερικές φορές, βίαια.

    Η υπερβολική δόση μπορεί να οδηγήσει σε σπασμούς, κρίσεις, εγκεφαλικό επεισόδιο, εγκεφαλική αιμορραγία και καρδιακή ανεπάρκεια.

    Οι μακροχρόνιοι χρήστες κοκαΐνης διατρέχουν τον κίνδυνο να εμφανίσουν μια σειρά από προβλήματα υγείας, κάποια από τα οποία εξαρτώνται από τον τρόπο λήψης της ουσίας.  Η εισπνοή της ουσίας από τη μύτη προκαλεί βλάβες στον βλεννογόνο της μύτης. Το κάπνισμά της μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά προβλήματα. Η ενδοφλέβια χρήση μπορεί να οδηγήσει σε αποστήματα και λοιμώδεις ασθένειες.

    Άλλοι κίνδυνοι, ανεξάρτητα από τον τρόπο λήψης της ουσίας, περιλαμβάνουν έντονη ψυχολογική εξάρτηση, υποσιτισμό, απώλεια βάρους, αποπροσανατολισμό, απάθεια και μια κατάσταση παρόμοια με την παρανοειδή ψύχωση.

    Άλλοι κίνδυνοι
    Η ανάμειξη κοκαΐνης με αλκοόλ είναι ένα επικίνδυνο κοκτέιλ και μπορεί να αυξήσει σημαντικά τις πιθανότητες αιφνίδιου θανάτου.

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του έχει γίνει από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

  • Ηρωίνη: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι; 
    Η ηρωίνη είναι μια εθιστική ουσία με αναλγητικές ιδιότητες που προέρχεται από τη μορφίνη, μια ουσία που εξάγεται με φυσικό τρόπο από την οπιούχο παπαρούνα. Η ανόθευτη ηρωίνη έχει τη μορφή λευκής σκόνης. Η  ηρωίνη που πωλείται στις πιάτσες είναι λευκή με καστανή απόχρωση, γιατί διαλύεται ή αναμιγνύεται με μη καθαρά υλικά, πράγμα που σημαίνει ότι κάθε δόση είναι διαφορετική.

    Πώς καταναλώνεται; 
    Συνήθως καταναλώνεται ενέσιμα, αλλά μπορεί επίσης  να ρουφηχτεί από τη μύτη, να καπνιστεί  ή να καταναλωθεί μέσω εισπνοών.

    Πώς επιδρά στους  χρήστες;
    Η ηρωίνη μπορεί να ανακουφίσει την ένταση, το άγχος και την κατάθλιψη των χρηστών. Οι χρήστες αισθάνονται να αποστασιοποιούνται από τη συναισθηματική ή σωματική αγωνία και τον πόνο. Όταν λάβουν μεγάλη δόση, μπορεί να νιώσουν ευφορία.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση ηρωίνης;
    Οι βραχυπρόθεσμες επιδράσεις περιλαμβάνουν διεσταλμένες κόρες, ναυτία, εμετό, υπνηλία, αδυναμία συγκέντρωσης και απάθεια.

    Η ηρωίνη είναι πολύ εθιστική και οι χρήστες μπορεί να αναπτύξουν γρήγορα σωματική και ψυχολογική εξάρτηση. Διατρέχουν επίσης τον κίνδυνο να αποκτήσουν ανοχή στην ουσία, πράγμα που σημαίνει ότι θα χρειάζονται συνεχώς μεγαλύτερες δόσεις για να επιτύχουν το αποτέλεσμα που θέλουν.

    Η μακροχρόνια χρήση έχει μια σειρά από σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία. Μεταξύ άλλων, μπορεί να προκαλέσει σοβαρή απώλεια βάρους, υποσιτισμό και δυσκοιλιότητα και λοιμώδης ασθένειες. Μπορεί επίσης να οδηγήσει σε διαταραχή της εμμήνου ρύσης, νωθρότητα και χρόνια απάθεια.

    Η απότομη διακοπή της χρήσης  προκαλεί στερητικά συμπτώματα, τα οποία μπορεί να είναι σοβαρά, όπως κράμπες, διάρροια, τρόμος, πανικός, ρινόρροια, ρίγη και εφίδρωση.

    Άλλοι κίνδυνοι
    Οι χρήστες διατρέχουν τον κίνδυνο υπερδοσολογίας, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε κόμμα και θάνατο, λόγω αναπνευστικής καταστολής.

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του έχει γίνει από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

  • «Έκσταση»: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι;
    Το «έκσταση» είναι ψυχοδραστική ουσία, η οποία συνήθως κατασκευάζεται σε παράνομα εργαστήρια. Στην πραγματικότητα η σημασία του όρου «έκσταση» έχει εξελιχθεί  και δεν αναφέρεται πλέον σε μία μόνο ουσία αλλά σε ένα φάσμα ουσιών με παραπλήσια επίδραση στους χρήστες. Συχνά κάθε χάπι με λογότυπο στην επιφάνειά του ονομάζεται «έκσταση», ανεξάρτητα από τη χημική του σύσταση. Αν και η ουσία συνήθως διακινείται σε δισκία, μπορεί επίσης να έχει τη μορφή σκόνης ή κάψουλας. Τα δισκία μπορεί να έχουν πολλά διαφορετικά σχήματα και μεγέθη.

    Πώς καταναλώνεται; 
    Συνήθως καταπίνεται, άλλα μπορεί επίσης να ληφθεί από τη μύτη ή ενδοφλέβια.

    Πώς επιδρά στους  χρήστες;
    Το «έκσταση» μπορεί να ενισχύσει τα επίπεδα ενσυναίσθησης των χρηστών και να δημιουργήσει αίσθημα οικειότητας απέναντι στους άλλους. Μπορεί επίσης να κάνει τους χρήστες να νιώθουν πιο κοινωνικοί και ενεργητικοί.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση «έκσταση»;
    Bραχυπρόθεσμα η ουσία μπορεί να κάνει τον οργανισμό να αγνοήσει επικίνδυνες ενδείξεις, όπως την αφυδάτωση, τη ζάλη και την εξάντληση, και μπορεί να επηρεάσει την ικανότητά του να ρυθμίζει τη θερμοκρασία. Επιπλέον το «έκσταση» μπορεί να  βλάψει σοβαρά, όργανα όπως το συκώτι και τα νεφρά. Η χρήση του μπορεί να οδηγήσει σε σπασμούς και καρδιακή ανεπάρκεια.

    Μεγάλες δόσης «έκσταση» μπορεί να προκαλέσουν ψυχοκινητική ανησυχία,  άγχος και σοβαρές παραισθήσεις.

    Η μακροχρόνια χρήση «έκσταση» μπορεί να βλάψει συγκεκριμένα τμήματα του εγκεφάλου, οδηγώντας σε σοβαρή κατάθλιψη και σε απώλεια μνήμης.

    Άλλοι κίνδυνοι
    Δισκία και χάπια που πωλούνται ως «έκσταση» μπορεί να περιέχουν άλλες, δυνητικά επικίνδυνες ουσίες, οι οποίες μπορεί να ποικίλουν πολύ μεταξύ τους σε δραστικότητα και στις επιδράσεις που προκαλούν.

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του στα ελληνικά έγινε από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

  • LSD: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι; 
    Το LSD είναι ημι-συνθετική ουσία που προέρχεται από το λυσεργικό οξύ, το οποίο βρίσκεται σε μύκητες που μεγαλώνουν στη σίκαλη ή άλλα σιτηρά.
    Το LSD, που συχνά αναφέρεται ως “acid”, πωλείται συνήθως  στην πιάτσα σε τετράγωνα κομμάτια στυπόχαρτου εμποτισμένα με σταγόνες της ουσίας. Μπορεί επίσης να πωληθεί ως δισκία, κάψουλες και ενίοτε σε υγρή μορφή. Είναι άχρωμη, άοσμη ουσία με ελαφρά πικρή γεύση.

    Πώς καταναλώνεται;
    Συνήθως καταπίνεται.

    Πώς επιδρά στους  χρήστες;
    H χρήση LSD προκαλεί έντονες μεταβολές στη σκέψη, τη διάθεση και τις αισθήσεις, καθώς και ενσυναίσθηση και κοινωνικότητα. Ωστόσο, οι ακριβείς επιδράσεις της ουσίας  εξαρτώνται κάθε φορά από την ψυχική κατάσταση του χρήστη και το περιβάλλον όπου γίνεται η χρήση.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση LSD;

    Βραχυπρόθεσμα, το LSD  προκαλεί παραισθήσεις και  διαστρέβλωση της αντίληψης. Η αίσθηση του βάθους και του χρόνου αλλάζει. Τα χρώματα, οι ήχοι και η αφή είναι πιο έντονα.

    Μερικοί χρήστες LSD βιώνουν έντονες, τρομακτικές σκέψεις και συναισθήματα, όπως ο φόβος ότι χάνουν τον έλεγχο,  ότι τρελαίνονται, ότι θα πεθάνουν, καθώς και απόγνωση.

    Οι σωματικές επιδράσεις είναι περιορισμένες σε σύγκριση με τις ψυχολογικές και τις συναισθηματικές. Στις σωματικές επιδράσεις περιλαμβάνονται  διεσταλμένες κόρες, αυξημένος καρδιακός ρυθμός και αρτηριακή πίεση, απώλεια της όρεξης, υπνηλία, ξηροστομία και τρόμος.

    Το LSD είναι μια από τις πιο ισχυρές παραισθησιογόνες ή ψυχεδελικές ουσίες. Αυτές είναι ουσίες που μεταβάλλουν την κατάσταση του συνειδητού του χρήστη και προκαλούν διαφορετικά είδη παραισθήσεων. Αλλά είδη παραισθησιογόνων είναι η φαινκυκλιδίνη (PCP), οι παραισθησιογόνες αμφεταμίνες, η μεσκαλίνη και τα παραισθησιογόνα μανιτάρια (ψυλοκυβίνη).

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του έχει γίνει από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

  • Μεθαμφεταμίνη: Τι είναι και πώς επιδρά

    Τι είναι;
    Η μεθαμφεταμίνη ανήκει σε μια ομάδα ουσιών που ονομάζονται διεγερτικά τύπου αμφεταμίνης (ΑΤS). Πρόκειται για συνθετικό ναρκωτικό που συνήθως παρασκευάζεται σε παράνομα εργαστήρια. Κυκλοφορεί σε μορφή σκόνης, δισκίων ή κρυστάλλων που μοιάζουν με θρύμματα γυαλιού.

    Πώς καταναλώνεται;
    Καταπίνεται, εισπνέεται, καπνίζεται ή λαμβάνεται ενδοφλεβίως.

    Πώς επιδρά στους  χρήστες;
    Η μεθαμφεταμίνη προκαλεί αίσθηση σωματικής και ψυχικής ευεξίας, και κύματα ευφορίας και χαράς. Οι χρήστες νιώθουν μια πρόσκαιρη άνοδο των επιπέδων ενέργειάς τους, η οποία τους δίνει την αίσθηση  ότι βελτιώνει την επίδοσή τους σε χειρονακτικές και πνευματικές εργασίες. Επιπλέον επιβραδύνεται η εκδήλωση του αισθήματος της πείνας και της κούρασης.

    Ποιοι είναι οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση μεθαμφεταμίνης;

    Βραχυπρόθεσμα οι χρήστες μπορεί να χάσουν την όρεξή τους και να αρχίσουν να αναπνέουν πιο γρήγορα. Μπορεί να αυξηθεί ο καρδιακός παλμός και η πίεσή τους, καθώς και η θερμοκρασία του σώματός τους και να αρχίσουν να ιδρώνουν. Η λήψη μεγάλης δόσης μπορείς να οδηγεί σε ψυχοκινητική ανησυχία, ευερεθιστότητα και κρίσεις πανικού.

    Η υπερβολική δόση μεθαμφεταμίνης μπορεί να οδηγήσει σε σπασμούς, κρίση και θάνατο, λόγω αναπνευστικής ανεπάρκειας, εγκεφαλικού επεισοδίου ή καρδιακής ανεπάρκειας. Η μακροχρόνια χρήση μεθαμφεταμίνης μπορεί να προκαλέσει υποσιτισμό, απώλεια βάρους και ψυχολογική εξάρτηση.

    Όταν οι χρήστες διακόπτουν τη λήψη μεθαμφεταμίνης ύστερα από μια περίοδο μακράς χρήσης, συνήθως ακολουθεί μια παρατεταμένη περίοδος ύπνου, και στη συνέχεια, κατάθλιψης.

    Άλλοι κίνδυνοι
    Η χρήση μεθαμφεταμίνης μερικές φορές πυροδοτεί επιθετικές, βίαιες και απρόβλεπτες μορφές συμπεριφοράς.

    (Το κείμενο προέρχεται από το έντυπο «Get the facts about drugs» του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα – UNODC. Η μετάφρασή του έχει γίνει από το Τμήμα Ενημέρωσης του ΚΕΘΕΑ)

Εξάρτηση από το αλκοόλ

  • Ποια είναι τα συμπτώματα που δείχνουν ότι κάποιος είναι εξαρτημένος από το αλκοόλ;

    Εξάρτηση από το αλκοόλ υπάρχει, όταν το άτομο ικανοποιείται μόνο με τη συνεχή και σε μεγάλη ποσότητα κατανάλωση αλκοολούχων ποτών. Υπάρχουν συγκεκριμένα συμπτώματα που δείχνουν ότι κάποιος είναι εθισμένος στο αλκοόλ. Μερικά από τα πιο συνηθισμένα είναι τα εξής:

    • συνεχής επιθυμία για διακοπή ή αποτυχημένες προσπάθειες για ελάττωση της κατανάλωσης
    • σπατάλη πολύ χρόνου στη διαδικασία εξεύρεσης αλκοόλ για κατανάλωση
    • συμπτώματα στέρησης (αδρός τρόμος χεριών, γλώσσας και βλεφάρων), εφιδρώσεις, ναυτίες και εμετός, διέγερση αυτόνομου νευρικού συστήματος, ευερεθιστότητα, άγχος, κεφαλαλγία, αϋπνία, γενικευμένοι επιληπτοειδείς σπασμοί κ.ά.
    • περιορισμός οικογενειακών, κοινωνικών και εργασιακών δραστηριοτήτων
    • παρουσία ανοχής στη χρήση της ίδιας ποσότητας αλκοόλ
    • λήψη αλκοόλ με σκοπό την αποφυγή ή την ανακούφιση των στερητικών συμπτωμάτων

    Πολλά από τα συμπτώματα αυτά μπορεί να διαρκούν τουλάχιστον ένα μήνα ή να επαναλαμβάνονται για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

  • Πώς γίνεται η απεξάρτηση από το αλκοόλ;

    Η θεραπεία του αλκοολισμού είναι πολυεπίπεδη και μακροχρόνια, ενώ σε πολλές περιπτώσεις χρειάζεται σωματική αποτοξίνωση πριν από τη διαδικασία ψυχικής απεξάρτησης. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος χρειάζεται να απευθυνθείτε σε ένα εγκεκριμένο θεραπευτικό πρόγραμμα.

    Στο ΚΕΘΕΑ ΑΛΦΑ, το πρόγραμμα εξωτερικής παρακολούθησης του ΚΕΘΕΑ για την αντιμετώπιση της εξάρτησης από το αλκοόλ, οι θεραπευτικές παρεμβάσεις περιλαμβάνουν ατομική και ομαδική συμβουλευτική και θεραπεία οικογένειας ή ζεύγους, εστιάζοντας:

    • στη μείωση του στρες
    • στην ανεύρεση μεθόδων για τον περιορισμό της χρήσης αλκοόλ ή την αποχή από αυτό
    • στη βελτίωση της ψυχοκοινωνικής λειτουργικότητας του ατόμου.
    • στην εκπαίδευση στη διαχείριση κρίσεων και στην πρόληψη της υποτροπής
    • στην αποκατάσταση των οικογενειακών σχέσεων

    Οι υπηρεσίες παρέχονται από διεπιστημονική ομάδα που αποτελείται από ψυχολόγους, ψυχίατρους, κοινωνικούς λειτουργούς και οικογενειακούς θεραπευτές.

  • Πώς μπορώ να βοηθήσω κάποιον δικό μου που είναι εξαρτημένος από το αλκοόλ;

    Η συμμετοχή των συγγενικών προσώπων στη θεραπεία της απεξάρτησης έχει αποδειχθεί ότι ενισχύει την αποχή από τις ουσίες, δρα προληπτικά στην αντιμετώπιση της ψυχολογικής δυσφορίας των νεότερων μελών και μειώνει τις καταστάσεις έντονου στρες. Στο ΚΕΘΕΑ ΑΛΦΑ, το πρόγραμμα του ΚΕΘΕΑ για τις νόμιμες εξαρτήσεις, οι διαδικασίες υποστήριξης των μελών της οικογένειας του εξαρτημένου περιλαμβάνουν:

    • σεμινάρια ενημέρωσης για τις αρνητικές συνέπειες του αλκοόλ
    • ατομική και ομαδική συμβουλευτική
    • οικογενειακή θεραπεία και θεραπεία ζεύγους

    Η ψυχολογική υποστήριξη των συγγενικών προσώπων στοχεύει στην απόκτηση δεξιοτήτων για την αντιμετώπιση των εξαρτητικών συμπεριφορών στο οικογενειακό περιβάλλον και στην κινητοποίηση του εξαρτημένου ατόμου προς αναζήτηση θεραπείας.

Eξάρτηση από τα τυχερά παιχνίδια

  • Πώς μπορώ να βοηθήσω κάποιον δικό μου που έχει πρόβλημα με τον τζόγο;

    Στις περισσότερες περιπτώσεις το στενό περιβάλλον συνειδητοποιεί πολύ πιο νωρίς από τον ίδιο εξαρτημένο ότι υπάρχει πρόβλημα. Μπορείτε να απευθυνθείτε σε εξειδικευμένες υπηρεσίες, ώστε να πάρετε υποστήριξη και συμβουλευτική για το πως μπορείτε να βοηθήσετε τον εξαρτημένο.

    Ένα πρώτο βήμα είναι να σταματήσετε να βοηθάτε τον εξαρτημένο να επιλύει τα οικονομικά προβλήματα που προκαλούνται από τον τζόγο, δανείζοντάς του χρήματα, καθώς και να θέσετε συγκεκριμένους κανόνες και όρια.

    Συζητήστε μαζί του τις επιπτώσεις που έχει ο τζόγος στην οικογένεια, στους φίλους του και στην ίδια του τη ζωή, δείχνοντας κατανόηση και δηλώνοντας διαθέσιμοι να  τον υποστηρίξετε στην προσπάθειά του να απεξαρτηθεί.

    Η συμμετοχή των συγγενικών προσώπων στη θεραπεία για την απεξάρτηση είναι πολύ σημαντική. Στο πλαίσιο αυτό, εκτός από τις θεραπευτικές παρεμβάσεις που περιλαμβάνουν ατομική και ομαδική συμβουλευτική για τον εξαρτημένο, γίνεται και θεραπεία οικογένειας ή ζεύγους με στόχο την αποκατάσταση των οικογενειακών σχέσεων. Τηρείται το απόρρητο και η ανωνυμία.

    Σε κάθε περίπτωση, το περιβάλλον του εξαρτημένου θα πρέπει να γνωρίζει ότι η αντιμετώπιση της εξάρτησης από τον τζόγο είναι πολυεπίπεδη και μακροχρόνια.

  • Πώς γίνεται η απεξάρτηση από τον τζόγο;

    Η απεξάρτηση από τον τζόγο απαιτεί μεγάλη αυτοπειθαρχία και κίνητρο από την πλευρά του εξαρτημένου. Υπάρχουν διάφορες μέθοδοι υποστήριξης ατόμων που έχουν εθιστεί στα τυχερά παιχνίδια.  Για όλες τις θεραπείες απαραίτητη προϋπόθεση είναι το ίδιο το άτομο να παραδεχθεί ότι έχει πρόβλημα. Το επόμενο βήμα είναι να απευθυνθεί σε εγκεκριμένες και εξειδικευμένες υπηρεσίες που παρέχουν θεραπεία και υποστηρίζουν συγχρόνως τα άτομα του στενού περιβάλλοντος τους εξαρτημένου.

    Στο ΚΕΘΕΑ ΑΛΦΑ, το πρόγραμμα του ΚΕΘΕΑ για τον τζόγο, διαμορφώνεται ένα εξατομικευμένο πλάνο θεραπείας ανάλογα με τις ανάγκες του ενδιαφερόμενου και με το σκεπτικό να μην αποκοπεί από το περιβάλλον του και τις δραστηριότητές του. Συγκεκριμένα, η ψυχολογική θεραπεία που προσφέρεται περιλαμβάνει:

    • ατομική συμβουλευτική και υποστήριξη
    • καταγραφή, επεξεργασία και κατανόηση της πορείας που έχει οδηγήσει στην προβληματική ενασχόληση με τα τυχερά παιχνίδια
    • στρατηγική και μεθόδους για τη μείωση της ενασχόλησης με τον τζόγο
    • ανάπτυξη κινήτρων για την αποχή
    • εκπαίδευση για την αντιμετώπιση καταστάσεων υψηλού ρίσκου
    • εκμάθηση μεθόδων επίλυσης προβλημάτων και διαχείρισης διαπροσωπικών σχέσεων
    • ομάδες ανωνύμων αυτοθεραπευόμενων παικτών
    • θεραπεία οικογένειας και θεραπείας ζεύγους

    Το πρόγραμμα στελεχώνεται από διεπιστημονική ομάδα που αποτελείται από ψυχολόγους, ψυχίατρους, κοινωνικούς λειτουργούς, οικογενειακούς θεραπευτές.

  • Ποια είναι τα σημάδια που δείχνουν ότι κάποιος είναι εξαρτημένος από τον τζόγο;

    Όπως συμβαίνει με τις περισσότερες ψυχικές παθήσεις, τα σημάδια εθισμού  στον τζόγο εμφανίζονται όταν η συμπεριφορά του παίκτη επηρεάζει την καθημερινότητα και τις σχέσεις του. Δεδομένου ότι ο παθολογικός τζόγος δεν είναι μια σωματική ασθένεια, τα συμπτώματα του εθισμού είναι μερικές φορές πιο δύσκολο να ανιχνευθούν.

    Συγκεκριμένα, ο παίκτης παρουσιάζει συμπεριφορές, όπως:

    • έντονη ενασχόληση με τον τζόγο, ανησυχία και ευερεθιστότητα όταν επιχειρεί να διακόψει ή να τον ελαττώσει
    • τάση δανεισμού χρημάτων για να αντιμετωπίσει, προσωρινά, τα οικονομικά του προβλήματα
    • επανειλημμένες ανεπιτυχείς προσπάθειες να ελέγξει, να ελαττώσει ή να διακόψει τον τζόγο
    • πολύωρα ή αδικαιολόγητα διαστήματα απουσίας από το σπίτι και τη δουλειά
    • αλλεπάλληλα δάνεια, υπερφορτωμένες πιστωτικές κάρτες, ακάλυπτοι λογαριασμοί και αδικαιολόγητη απουσία χρημάτων από τον οικογενειακό προϋπολογισμό
    • εντατική μελέτη των προγραμμάτων και προγνωστικών που αφορούν τον τζόγο, μέσα από την τηλεόραση, τις  εφημερίδες και το ραδιόφωνο
    • απομόνωση προκειμένου να σκεφτεί τρόπους με τους οποίους θα παίξει ένα παιχνίδι
    • άρνηση απέναντι σε υποδείξεις ή αναφορές τρίτων σχετικά για τον τρόπο με τον οποίο ασχολείται με τον τζόγο
    • μείωση της αποδοτικότητας στην εργασία
    • δυσφορία, θυμός και κλιμακούμενη ένταση αν κάτι τον εμποδίσει να παίξει
    • χαρούμενη διάθεση, διογκωμένος «εγώ» και ανακούφιση σε περίπτωση κέρδους

Eξάρτηση από το διαδίκτυο

  • Πώς αντιμετωπίζεται η εξάρτηση από το Διαδίκτυο;

    Η αναζήτηση εξειδικευμένης υποστήριξης από ειδικούς είναι αναγκαία για την αντιμετώπιση της εξαρτητικής συμπεριφοράς. Το ΚΕΘΕΑ προσφέρει υπηρεσίες σε νέους εθισμένους στο Διαδίκτυο και στα video games. Στόχοι των προγραμμάτων αυτών  είναι να περιοριστεί ο χρόνος που καταναλώνεται μπροστά στον υπολογιστή και στα video games και  να μπορέσει ο νέος να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις δυσκολίες της ηλικίας του. Παράλληλα, υποστήριξη προσφέρεται και στο οικογενειακό περιβάλλον, ώστε να μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά προς τέτοιες συμπεριφορές. Μέσα από το πρόγραμμα επιδιώκεται η ενίσχυση των παραγόντων εκείνων που μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση του προβλήματος, πάντα με την υποστήριξη του παιδιού από την οικογένειά του.

    Σε αυτό το πλαίσιο ενθαρρύνονται δραστηριότητες, όπως η εκπαίδευση, η συναναστροφή με φίλους, η ενασχόληση με άλλα χόμπι τα οποία μπορεί να το ενδιαφέρουν. Παράλληλα, ενισχύονται οι δεξιότητες επικοινωνίας του εφήβου με σημαντικούς άλλους και η αυτοαποτελεσματικότητά του, ενώ διερευνώνται τυχόν ψυχικές διαταραχές που μπορεί να συνυπάρχουν με τον εθισμό ή την συμπεριφορά κατάχρησης. Όσον αφορά στους γονείς, τα προγράμματα βοηθούν στην ενίσχυση του ρόλου τους και των δεξιοτήτων τους (συνεπείς τακτικές πειθαρχίας, γονικός έλεγχος, ενεργητική ακρόαση, δεξιότητες διαπραγμάτευσης), ενώ επιδιώκεται η αποκατάσταση των ορίων και της εσωτερικής ιεραρχίας μέσα στην οικογένειας, η διαμόρφωση σχέσης εμπιστοσύνης με τα παιδιά κ.ά.

     

  • Μπορεί κάποιος να εθιστεί στο διαδίκτυο και τα video games;

    Η αυξανόμενη χρήση των νέων τεχνολογιών ως μέσου επικοινωνίας καθιστά πιθανό για όλους μας τον εθισμό στη χρήση του διαδικτύου και των video games. Ωστόσο, ιδιαίτερα οι έφηβοι είναι περισσότερο ευάλωτοι σε αυτήν την εξάρτηση, καθώς η ενασχόλησή τους με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, τις νέες τεχνολογίες και το διαδίκτυο τους προσφέρει πολλές δυνατότητες μάθησης, εκπαίδευσης και ψυχαγωγίας. Στο πλαίσιο αυτό περνούν όλο και περισσότερες ώρες μπροστά στους υπολογιστές τους, προκειμένου να επικοινωνήσουν (chat rooms), να παίξουν (online games), να μπουν σε ιστότοπους κοινωνικής δικτύωσης (facebook), να αναζητήσουν πληροφορίες, να αγοράσουν προϊόντα ή να δεχτούν υπηρεσίες. Επιπλέον, οι δυσκολίες επικοινωνίας στην οικογένεια ή οι δυσκολίες ένταξης στο σχολικό περιβάλλον  είναι παράγοντες που συντείνουν στην ανάπτυξη του φαινομένου.

Οι γονείς ρωτούν

  • Πώς μπορεί η οικογένεια να βοηθήσει στην πρόληψη;

    Η πρόληψη ξεκινάει πρώτα από τους ίδιους τους γονείς. Συνδέεται με τον κατά πόσο ο γονιός φροντίζει τον εαυτό του, τις δικές του ανάγκες και σχέσεις, την προσωπική του εξέλιξη. Ο γονιός είναι πρότυπο και έμπνευση ζωής για το παιδί.

    Η ικανοποίηση που αντλούν οι γονείς από τη ζωή τους, από τις σχέσεις τους, τη δουλειά τους είναι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας που τους δίνει δύναμη να μεγαλώσουν παιδιά αυτόνομα, με αυτοπεποίθηση και εκτίμηση για τον εαυτό τους.

    Δεν είναι καθόλου εύκολο να είναι κάποιος γονιός. Λέγεται ότι είναι τέχνη. Είναι ένας ρόλος που απαιτεί συναίσθημα, γνώση, ενέργεια, χιούμορ, υπομονή, κατανόηση, θετική διάθεση. Ο γονιός έχει να διαμορφώσει ένα κλίμα στην οικογένεια μέσα στο οποίο το παιδί θα μάθει να αγαπάει, να σέβεται, να συνεργάζεται, να κρίνει, να χάνει, να επιλέγει, να ψάχνει, να επικοινωνεί. Παράλληλα, πασχίζει να συνδυάσει την ανάγκη του παιδιού για προστασία με τη δυνατότητα παροχής ευκαιριών προς το παιδί που θα του επιτρέψουν να ενηλικιωθεί.

    Υπάρχουν συγκεκριμένα χαρακτηριστικά στην οικογένεια τα οποία είναι δυνατόν να βάλουν τις προϋποθέσεις για την υγιή ανάπτυξη του παιδιού και να λειτουργήσουν προστατευτικά:

    • Η θετική, ζεστή σχέση μεταξύ γονέων και παιδιών προσφέρει προστασία και αίσθηση ασφάλειας, ακόμα κι όταν υπάρχει κάποιο  πρόβλημα μέσα στην οικογένεια. Προσδίδει ταυτότητα και τονίζει την αίσθηση του «εμείς».
    • Η ανοιχτή και άμεση επικοινωνία μέσα στην οικογένεια, και ιδιαίτερα μεταξύ γονέων και παιδιών, επιτρέπει την επίλυση προβλημάτων, το μοίρασμα προσωπικών αγωνιών, την ψυχολογική στήριξη, την αντιμετώπιση του άγχους.
    • Οι ρεαλιστικές προσδοκίες των γονέων για τα παιδιά τους, ούτε παράλογες αλλά ούτε και χαμηλές, και η θετική στάση των γονέων απέναντι στις ικανότητες των παιδιών ενισχύουν την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθησή τους. Παράλληλα, επιτρέπουν στο παιδί να θέτει ρεαλιστικούς στόχους για τη ζωή του.
    • Η ανάληψη μικρών ευθυνών και η οριοθέτηση δημιουργεί σταδιακά στα παιδιά την αίσθηση ότι μπορούν να σταθούν στα πόδια τους και είναι χρήσιμα. Οι σταθεροί και συνεπείς κανόνες είναι σημαντικοί και δίνουν πλαίσιο στη ζωή. Για τα παιδιά οι κανόνες θέτουν ασφαλή όρια, για να μάθουν να ζουν με τους άλλους. Στην πραγματικότητα τα ίδια τα παιδιά, παρότι συχνά αντιδρούν, νιώθουν ανακούφιση και ασφάλεια όταν υπάρχουν και τηρούνται όρια και κανόνες.
    • Η επαφή των γονέων με το σχολείο, η συμμετοχή και το ενδιαφέρον τους για τη βελτίωσή του, η επικοινωνία με τους ανθρώπους του σχολείου, που ο ρόλος του δεν είναι μόνο να μεταφέρει γνώσεις στα παιδιά αλλά να τα εκπαιδεύσει σε κοινωνικές και προσωπικές δεξιότητες, είναι επίσης σημαντικά για την εξέλιξη των παιδιών.

    Οι γονείς είναι αγγελιοφόροι μηνυμάτων για τα παιδιά τους. Η ικανότητά τους να αντιμετωπίζουν τη ζωή με θετικό τρόπο, η αποχή των ίδιων από τη χρήση ουσιών, η διαχείριση δύσκολων καταστάσεων με λειτουργικό τρόπο, καθιστά τους ίδιους πολύ ισχυρά θετικά πρότυπα.

  • Πώς μπορεί ο γονιός να αντιμετωπίσει τα μηνύματα που προέρχονται από τα ΜΜΕ;

    Οι γονείς είναι οι πρώτοι διαμεσολαβητές ανάμεσα στα παιδιά τους και στα μηνύματα που αυτά δέχονται καθώς μεγαλώνουν από τα ΜΜΕ και το ευρύτερο περιβάλλον. Αποδεχόμενοι ότι τα ΜΜΕ αποτελούν πηγή πληροφόρησης ή επιρροής, οι γονείς χρειάζεται να αξιολογούν τα μηνύματα ή τις πληροφορίες αυτές μαζί με τα παιδιά τους. Ο γονιός με κατάλληλες ερωτήσεις μπορεί να επιτρέψει στο παιδί να εκφράσει το ίδιο τι έχει ακούσει, τι πιστεύει, τι σκέπτεται, τι νιώθει, πώς αξιολογεί τα μηνύματα που έχει δεχτεί. Μια τέτοια συζήτηση μαζί του μπορεί να βοηθήσει στο να τροποποιηθούν λανθασμένες αντιλήψεις που μπορεί να έχει σχηματίσει το παιδί, αλλά και να ξεκαθαριστούν οι αξίες της οικογένειας.

  • Να μιλήσω και πώς στο παιδί μου για τα ναρκωτικά;

    Η κατάλληλη ηλικία για να συζητηθεί το θέμα αυτό με το παιδί είναι όταν το ίδιο το ζητήσει με τις ερωτήσεις του. Καλό είναι να αναρωτηθεί ο γονιός:

    • Έχει το παιδί εκφράσει την ανάγκη για αυτή την πληροφόρηση;
    • Μπορεί να αντιληφθεί αυτά που θέλουμε να συζητήσουμε μαζί του;
    • Νιώθει ελεύθερο για να εκφράσει τέτοιες ανησυχίες ή ερωτήσεις στους γονείς του;
    • Έχει η οικογένεια δημιουργήσει στην καθημερινότητά της κλίμα επικοινωνίας μεταξύ των μελών της;

    Εάν το παιδί ή ο έφηβος ρωτήσει ή ζητήσει να μιλήσει με τον γονιό του για το θέμα, αυτό σημαίνει ότι κάτι το έχει απασχολήσει και επιθυμεί να το διερευνήσει περισσότερο. Φυσικά, καλό είναι πριν από οποιαδήποτε συζήτηση με το παιδί οι ίδιοι οι γονείς να έχουν ενημερωθεί έγκυρα για το θέμα.

    Παρ’ όλα αυτά οι γονείς δεν είναι απαραίτητο να γνωρίζουν τα πάντα. Άλλωστε το σημαντικότερο είναι το τι κάνουν οι ίδιοι και όχι το τι λένε. Το πόσο συνεπείς είναι οι πράξεις τους σε σχέση με τα λόγια τους. Η υποστήριξή σας μπορεί να βοηθήσει το παιδί να αντισταθεί, εάν βρεθεί υπό πίεση να δοκιμάσει ναρκωτικά.

    Η εντύπωση που έχουν πολλοί γονείς ότι πρέπει να είναι τέλειοι μπορεί να είναι εμπόδιο στη σχέση τους με το παιδί τους. Είναι μάλλον απίθανο αυτή η στάση να οδηγήσει τα παιδιά να διαχειριστούν τις δικές τους ανασφάλειες και αδυναμίες. Οι γονείς μπορούν κατά περίπτωση να παραδέχονται ότι δεν τα γνωρίζουν όλα. Αυτή η στάση δημιουργεί δεσμούς, είναι ειλικρινής και κάνει τους γονείς πιο προσιτούς.

  • Πώς μπορεί να καταλάβει κάποιος ότι το παιδί κάνει χρήση ουσιών;

    Μερικές φορές είναι δύσκολο να αναγνωρίσει κάποιος τη διαφορά ανάμεσα στην κανονική εφηβική συμπεριφορά και στη συμπεριφορά που δημιουργείται από τη χρήση ουσιών. Αλλαγές που είναι ακραίες ή που διαρκούν περισσότερο από μερικές μέρες μπορεί να είναι μια ένδειξη.

    Σκεφτείτε τις επόμενες ερωτήσεις:

    • Φαίνεται το παιδί σας απόμακρο, μελαγχολικό, κουρασμένο, απρόσεχτο σε σχέση με την προσωπική του περιποίηση;
    • Έχει αρχίσει να γίνεται εχθρικό, επιθετικό και μη συνεργάσιμο ;
    • Έχει ξαφνικές αλλαγές στη διάθεσή του, από χαρούμενο και ζωηρό σε σκυθρωπό, αμίλητο και κακόκεφο;
    • Έχουν χειροτερέψει οι σχέσεις του παιδιού σας με τα άλλα μέλη της οικογένειας;
    • Έχει απομακρύνει ή παρατήσει τους παλιούς του φίλους;
    • Παρουσιάζει χαμηλή σχολική απόδοση και πολλές απουσίες;
    • Έχει χάσει το ενδιαφέρον του για τις αγαπημένες του δραστηριότητες;
    • Έχουν αλλάξει οι συνήθειες του παιδιού σας όσον αφορά τη διατροφή και τον ύπνο (π.χ. υπνηλία ή αϋπνία, απώλεια όρεξης);
    • Λέει πολλά ψέματα και παρουσιάζει έντονη μυστικοπάθεια;
    • Παρουσιάζονται ανεξήγητες απώλειες χρημάτων ή αντικειμένων από το σπίτι;
    • Παρουσιάζονται ασυνήθιστες μυρωδιές, λεκέδες ή σημάδια στο σώμα, τα ρούχα ή στο δωμάτιό του;
    • Έχετε βρει στο δωμάτιο ή τα πράγματά του αδιευκρίνιστης σύστασης σκόνη, χάπια, κομμάτια αλουμινόχαρτο, πλαστικά καλαμάκια, χαρτάκια για τσιγάρο, βελόνες ή σύριγγες;

    Θετικές απαντήσεις στην πλειοψηφία αυτών των ερωτήσεων μπορεί να δείχνουν ότι το παιδί κάνει χρήση ουσιών. Όμως, κάποιες από αυτές τις ενδείξεις μπορεί, επίσης, να εμφανίζονται σε ένα παιδί το οποίο δεν χρησιμοποιεί ουσίες αλλά μπορεί να έχει άλλα προβλήματα. Εάν έχετε αμφιβολία, ζητήστε βοήθεια.

  • Ποιες είναι οι πρώτες βοήθειες σε περίπτωση που το παιδί κάνει χρήση;

    Τα ναρκωτικά επηρεάζουν τον καθένα διαφορετικά. Τα αποτελέσματα εξαρτώνται από την ποσότητα που έχει πάρει κάποιος, τη συναισθηματική του διάθεση και το περιβάλλον του. Οι γονείς χρειάζεται να γνωρίζουν τι να κάνουν, εάν βρουν το παιδί τους να είναι άρρωστο μετά από τη χρήση ναρκωτικών ή μετά από την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.

    Οι αμφεταμίνες, η κάνναβη, το «έκσταση», το LSD και τα μαγικά μανιτάρια μπορούν μερικές φορές να κάνουν το χρήστη να νιώθει ένταση και πανικό.

    Εάν αυτό συμβαίνει:

    • Ηρεμήστε το και καθησυχάστε το. Προσπαθήστε να μην πανικοβληθείτε. Μιλήστε με φυσιολογικό τόνο φωνής και εάν νιώθετε φοβισμένοι ή ανήσυχοι προσπαθήστε να μην το αφήσετε να το καταλάβει.
    • Εξηγήστε ότι τα συναισθήματα θα περάσουν.
    • Ενθαρρύνετε το να καθίσει σε ένα ήσυχο, αμυδρά φωτισμένο δωμάτιο.
    • Εάν αρχίσει να αναπνέει γρήγορα, ηρεμήστε το και ζητήστε του να παίρνει αργές, βαθιές ανάσες.

    Η ηρωίνη, τα ηρεμιστικά και η κατάχρηση αερίων, κόλλας και αεροζόλ μπορεί να κάνουν το χρήστη να νιώθει έντονη υπνηλία.
    Εάν αυτό συμβεί:

    • Ηρεμήστε το και καθησυχάστε το. Μιλήστε με χαμηλή, ήρεμη φωνή και προσπαθήστε να μην πανικοβληθείτε.
    • Μην το φοβίζετε ή το τρομάζετε.
    • Ποτέ μην του δίνετε καφέ για να το ξυπνήσετε.
    • Εάν τα συμπτώματα συνεχίσουν, τοποθετήστε το σε θέση ανάπαυσης (πλάγια και σε εμβρυακή σχεδόν θέση. Προσοχή να μη «γυρίσει» η γλώσσα και εμποδίσει την αναπνοή).
    • Μη διστάσετε να καλέσετε ένα ασθενοφόρο εάν αργεί να ξυπνήσει.

    Η κατάχρηση αλκοόλ, εισπνεόμενων (κόλλες, αεροζόλ, βενζίνη), η χρήση ηρωίνης ή ηρεμιστικών, ο έντονος και συνεχής χορός ενός χρήστη «έκσταση» χωρίς να παίρνει τακτικές αναπνοές ή χωρίς να πίνει αρκετά υγρά μπορούν να προκαλέσουν και αναισθησία. Μια υπερβολική δόση των περισσοτέρων ναρκωτικών μπορεί, επίσης, να προκαλέσει αναισθησία.

    Εάν αυτό συμβεί:

    Καλέστε το 166 αμέσως και ζητήστε ασθενοφόρο δηλώνοντας τόπο και διεύθυνση. Ποτέ μην ντραπείτε να έρθετε σε επαφή με τις υπηρεσίες άμεσης βοήθειας.

    • Τοποθετήστε το παιδί σε θέση ανάπαυσης έτσι ώστε να μην πνιγεί εάν κάνει εμετό.
    • Ελέγξτε την αναπνοή. Να είστε έτοιμοι να κάνετε τεχνητή αναπνοή (φιλί της ζωής)
    • Κρατήστε το παιδί ζεστό αλλά όχι υπερβολικά ζεστό.
    • Σε περίπτωση, όμως, που κάποιος έχει πάρει «έκσταση» και πιστεύετε ότι έχει υπερθερμανθεί, βεβαιωθείτε ότι έχει αρκετή δροσιά, φρέσκο αέρα και απομακρύνετε κάθε υπερβολικό ρούχο, όπως καπέλο, γάντια, φουλάρι κλπ.
    • Εάν γνωρίζετε τι ουσία έχει πάρει, πείτε το στο πλήρωμα του ασθενοφόρου. Εάν βρείτε ναρκωτικά αλλά δεν είστε σίγουροι τι είναι, παραδώστε τα στο πλήρωμα του ασθενοφόρου
    • Εάν συμβεί το χειρότερο και βρείτε το παιδί σε κατάσταση υπνηλίας ή αναίσθητο, είναι σημαντικό να γνωρίζετε τι να κάνετε. Μπορεί να σώσει τη ζωή του.
  • Τι είναι πρόληψη της χρήσης ουσιών και πότε ξεκινάει;

    Η πρόληψη περιλαμβάνει κάθε προσπάθεια για μείωση ή καθυστέρηση της ζήτησης χρήσης ουσιών. Είναι σημαντικό να λειτουργεί σε πολλά επίπεδα και να ξεκινά από μικρές ηλικίες. Μέθοδοι, όπως η απλή ενημέρωση για τις συνέπειες της χρήσης των ουσιών, ο εκφοβισμός και η παρουσίαση της χρήσης με τα μελανότερα χρώματα ή η ρητή απαγόρευση, δεν φέρνουν σημαντικά αποτελέσματα.

    Η πρόληψη ξεπερνά τα όρια της παθητικής ενημέρωσης, στόχο έχει την ανάπτυξη και την καλλιέργεια μιας στάσης ζωής χωρίς εξαρτήσεις η οποία σέβεται τον άνθρωπο και τις ανάγκες του. Έχει να κάνει με τον καθημερινό τρόπο ζωής.

H Γραμμή Βοήθειας 1145 απαντά

  • Θα ήθελα να μάθω με ποιες εξετάσεις μπορεί να γίνει ανίχνευση ουσιών. Για πόσο καιρό μπορεί να φανεί η χρήση χασίς και ηρωίνης;

    Το χρονικό διάστημα ανίχνευσης διαφέρει ανάλογα με την ουσία χρήσης. Η κάνναβη ανιχνεύεται για διάστημα 2-3 ημερών μετά από περιστασιακή χρήση και έως 4 εβδομάδες μετά, όταν έχει προηγηθεί συστηματική χρήση. Η ηρωίνη ανιχνεύεται έως και 36 ώρες μετά την τελευταία χρήση.

    Για εργαστηριακές εξετάσεις ανίχνευσης ουσιών στα ούρα, μπορείτε να απευθυνθείτε είτε σε κάποιο μικροβιολογικό εργαστήριο είτε σε νοσοκομείο.

     

  • Ο γιός μου, 25 χρονών, είναι εξαρτημένος από ηρωίνη. Πώς να τον πείσω να έρθει σε εσάς; Χρειάζομαι βοήθεια.

    Σας ευχαριστούμε για την επικοινωνία και την εμπιστοσύνη.

    Είναι γεγονός ότι ο εξαρτημένος από ουσίες  παίρνει την απόφαση ένταξης σε κέντρο απεξάρτησης  και κατά συνέπεια αλλαγής τρόπου ζωής, όταν νοιώσει ότι ο φαύλος κύκλος στον κόσμο των ουσιών έχει με τον έναν ή τον άλλον τρόπο κλείσει. Δυστυχώς αυτός ο κύκλος είναι προσωπικός και κανένας δεν μπορεί να προκαθορίσει  την πορεία του εξαρτημένου ατόμου μέσα σε αυτόν. Οι πιέσεις της οικογένειας και των φίλων, ο φόβος της εγκατάλειψης και της  μοναξιάς, ο φόβος για την υγεία του, ο φόβος της εμπλοκής με το νόμο  αλλά και πολλά άλλα, είναι σημαντικά για να οδηγηθεί  στην απόφαση της αλλαγής.

    Θα ήταν βοηθητικό για εσάς να έρθετε σε επαφή κάποιο από τα Κέντρα Οικογενειακής Υποστήριξης των προγραμμάτων του ΚΕΘΕΑ και να συζητήσετε τρόπους παρέμβασης, νέες στάσεις και συμπεριφορές, που πρέπει να υιοθετήσουν από κοινού από τα μέλη της οικογένειας, με δεδομένη την άρνηση του γιου σας να αντιμετωπίσει την κατάσταση.

  • Ο γιός μου θέλει να διακόψει την ηρωίνη μόνος και με την βοήθεια μας. Πόσες μέρες θα κρατήσουν τα συμπτώματα στέρησης; Πρέπει να πάρει φάρμακα;

    Σας ευχαριστούμε για την επικοινωνία και την εμπιστοσύνη.

    Το πρώτο βήμα ενός εξαρτημένου ατόμου για αλλαγή είναι η διακοπή της χρήσης. Αυτό σημαίνει ότι για το χρονικό διάστημα μίας εβδομάδας περίπου θα βιώσει τα συμπτώματα στέρησης. Πιο έντονη και επίπονη  θα είναι η 2η και 3η ημέρα. Μερικοί χρήστες επιλέγουν να περάσουν το σύνδρομο στέρησης χωρίς την βοήθεια φαρμακευτικής αγωγής («στεγνά»), είτε μειώνοντας σταδιακά τη συχνότητα και την ποσότητα χρήσης είτε κόβοντάς την εντελώς από την πρώτη μέρα. Άλλοι, νοιώθουν ανήμποροι να αντέξουν τον πόνο και καταφεύγουν στην ιατρική βοήθεια. Για ανακούφιση από το στερητικό σύνδρομο, μπορεί κανείς να απευθυνθεί σε ψυχιατρική κλινική εφημερεύοντος νοσοκομείου.

    Πάντως η απεξάρτηση δεν περιορίζεται στη σωματική αποτοξίνωση. Δεν νοείται θεραπεία απεξάρτησης χωρίς ο ίδιος ο χρήστης να μπει σε μια διαδικασία αναζήτησης των λόγων και των αιτιών που τον οδήγησαν να στραφεί στην ηρωίνη και να εξαρτηθεί από αυτήν. Αυτός ο στόχος, που είναι και ο σημαντικότερος στην πορεία της απεξάρτησης, μπορεί να επιτευχθεί μόνο με την συμμετοχή του σε οργανωμένο θεραπευτικό πλαίσιο. Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί η οικογένεια να αναλάβει έναν τέτοιο ρόλο. Μιλήστε μαζί του και ενισχύστε τον, ώστε να ζητήσει βοήθεια σε ένα από οργανωμένα θεραπευτικά προγράμματα που λειτουργούν στην πόλη σας.

     

  • Ο αδελφός μου είναι εξαρτημένος. Συχνά γίνεται βίαιος και επιθετικός. Τι να κάνουμε; Πώς μπορούμε να τον κλείσουμε κάπου παρά τη θέλησή του;

    Σας ευχαριστούμε για την επικοινωνία και την εμπιστοσύνη.

    Καταλαβαίνουμε και νοιώθουμε την απόγνωση στην οποία σας έχει φέρει η κατάσταση του αδελφού σας. Είναι γεγονός ότι η οικογένεια του χρήστη βιώνει στον μεγαλύτερο βαθμό τις συνέπειες της χρήσης και εξουθενώνεται ψυχικά και σωματικά. Από την άλλη, η οικογένεια είναι αυτή που, με την κατάλληλη εκπαίδευση και υποστήριξη, μπορεί να επηρεάσει και να παρακινήσει το εξαρτημένο άτομο για αλλαγή του τρόπου ζωής. Αυτό προϋποθέτει εκ μέρους όλων των μελών της οικογένειας δέσμευση και διάθεση να δουλέψουν σε αυτήν την κατεύθυνση με επιμονή, υπομονή και σταθερότητα σε μακροχρόνια βάση.

    Δεν μπορείτε να «κλείσετε» τον αδελφό σας, παρά την θέλησή του, σε κέντρο απεξάρτησης, Η συμμετοχή στη θεραπεία είναι σε όλα τα στάδια οικειοθελής. Οποιοσδήποτε «εγκλεισμός» είναι σίγουρο ότι θα έφερνε προσωρινή ανακούφιση, σε καμία περίπτωση όμως δεν θα σήμαινε λύση του προβλήματος που αντιμετωπίζετε.

    Έχετε όμως κάθε δικαίωμα προστασίας της ζωής και της ακεραιότητάς σας, σωματικά και ψυχικά, από τις βίαιες αντιδράσεις του αδελφού σας. Σε πρώτη φάση σκεφτείτε τρόπους για το πώς μπορεί να επιτευχθεί η απομάκρυνσή του, σε κάποιον τουλάχιστον βαθμό που θα σας ανακουφίσει. Σε καταστάσεις κρίσης η προσφυγή στις αρχές, η αλλαγή, έστω και προσωρινά, τόπου κατοικίας, η αναζήτηση βοήθειας από συγγενείς και φίλους κ.ά. μπορούν να σας βοηθήσουν.

    Μην διστάσετε να έρθετε σε επαφή μαζί μας όποτε νοιώσετε ότι το έχετε ανάγκη ή χρειάζεστε περαιτέρω πληροφορίες.

  • Ένας φίλος μου είναι εξαρτημένος από ναρκωτικά. Όποτε τον συναντώ μου ζητά χρήματα. Τι να κάνω;

    Η μόνη βοήθεια που μπορείτε να δώσετε σε έναν φίλο σας, προκειμένου να σταματήσει τη χρήση είναι να τον ενθαρρύνετε να απευθυνθεί σε ένα θεραπευτικό πρόγραμμα και, ανάλογα με το πόσο στενή είναι η σχέση σας, μπορείτε, μέσα από ξεκάθαρες συμφωνίες, να τον βοηθήσετε στην προσπάθειά του προσφέροντας του συναισθηματική στήριξη. Σίγουρα δεν βοηθάτε σε κανένα επίπεδο τον εξαρτημένο δίνοντάς του χρήματα. Αντιθέτως με τον τρόπο αυτόν τον διευκολύνεται, ώστε να συνεχίσει την χρήση. Την επόμενη φορά που θα βρεθείτε αντιμέτωπος με μια ανάλογη κατάσταση, μπορείτε να του ξεκαθαρίσετε ότι εσείς δεν προτίθεστε να κάνετε κάτι τέτοιο.

    Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να καλέσετε στην Γραμμή  Βοήθειας ΚΕΘΕΑ στο 1145 (αστική χρέωση)

  • Ανακάλυψα ότι ο σύντροφός μου κάνει χρήση κοκαΐνης. Δεν παραδέχεται ότι έχει πρόβλημα, λέει ότι το ελέγχει. Δεν ξέρω πώς να το αντιμετωπίσω και τι να κάνω για τον βοηθήσω… Είμαι συνέχεια πίσω του, κάνοντας τον αστυνομικό μέσα στο ίδιο μας το σπίτι. Θα ήθελα τη γνώμη κάποιου ειδικού.

    Ευχαριστούμε για την επικοινωνία και την εμπιστοσύνη.

    Συνήθως σε αυτές τις περιπτώσεις ο χρήστης δεν αντιλαμβάνεται το πρόβλημά του, αντιδρά με επιθετικότητα και βιάζεται να κλείσει το θέμα. Και όπως πολύ σωστά λέτε, οι γύρω του θυμώνουν μαζί του ή προσπαθούν να τον βοηθήσουν, με οποιοδήποτε τρόπο, φτάνοντας συχνά σε αδιέξοδο.

    Καλό είναι να γνωρίζετε ότι βασική προϋπόθεση για  να βοηθήσετε κάποιον να κόψει τα ναρκωτικά (όποια και αν είναι αυτά) είναι να το επιθυμεί ο ίδιος. Αν δεν συμβαίνει αυτό, τα πράγματα δυσκολεύουν και η δική σας πρώτη αποστολή είναι να περιορίσετε όσο μπορείτε τις παρενέργειες αυτής της κατάστασης για όλη την οικογένεια, είτε  ψυχολογικά (π.χ. εσείς ασχολείστε μόνο με το τι κάνει  ο σύζυγός σας, βάζοντας σε δεύτερη μοίρα τον εαυτό σας και τα παιδιά σας) είτε οικονομικά.

    Μιλήστε ανοιχτά μαζί του, μη διστάσετε να εκφράσετε τα δικά σας συναισθήματα.  Τονίστε στον ίδιο -αλλά κυρίως στον εαυτό σας- ότι είστε εκεί για να τον στηρίξετε, εφόσον πάρει την απόφαση για θεραπεία.

    Είναι σημαντικό για εσάς να ζητήσετε υποστήριξη από κάποιο εξειδικευμένο Κέντρο Οικογενειακής Υποστήριξης. Εκεί θα μπορέσετε να συζητήσετε το πρόβλημα και να υποστηριχθείτε, ώστε να κάνετε αλλαγές που αποσκοπούν στην κινητοποίηση του συντρόφου σας για θεραπεία και στη βελτίωση της λειτουργικότητας της οικογένειάς σας.

Η απεξάρτηση ομορφαίνει τις γειτονιές

  • Η παρουσία ενός προγράμματος του ΚΕΘΕΑ μπορεί να ωθήσει τους νέους στη χρήση;

    Όχι, γιατί, όπως ήδη ειπώθηκε, τα προγράμματα του ΚΕΘΕΑ απομακρύνουν τις πιθανότητες δημιουργίας πιάτσας στην περιοχή τους, παρέχουν ενημέρωση στους ενδιαφερομένους με στόχο την απομυθοποίηση της χρήσης και την ανάδειξη του προβλήματος της εξάρτησης στις πραγματικές του διαστάσεις και προωθούν μηνύματα και δραστηριότητες πρόληψης.

    Επιπλέον, σε συνεργασία με άλλες εξειδικευμένες υπηρεσίες του ΚΕΘΕΑ, οργανώνουν προγράμματα ενημέρωσης και εκπαίδευσης γονιών, εκπαιδευτικών και άλλων επαγγελματιών γύρω από την πρόληψη και στηρίζουν τις προσπάθειες των φορέων της περιοχής για την προώθηση της πρόληψης στο χώρο της οικογένειας και του σχολείου.

  • Η λειτουργία ενός προγράμματος του ΚΕΘΕΑ μπορεί να υποβαθμίσει την περιοχή;

    Οι πάνω από 90 μονάδες του ΚΕΘΕΑ σε όλη την Ελλάδα είναι αρμονικά ενταγμένες στις πόλεις όπου βρίσκονται και συμβάλλουν θετικά στη ζωή της περιοχής με τις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνουν. Ως εκ τούτου, η παρουσία τους δεν υποβαθμίζει την περιοχή ή την αξία των παρακείμενων ιδιοκτησιών. Αντίθετα, σε αρκετές περιπτώσεις η λειτουργία του ΚΕΘΕΑ έχει δώσει νέα πνοή σε υποβαθμισμένες περιοχές, χάρη στην αναπαλαίωση κτιρίων για τη στέγαση των υπηρεσιών του και τη συστηματική κοινωνική, πολιτιστική και περιβαλλοντική δράση των μελών του προγράμματος.

    Όπου εγκαθίστανται τα «στεγνά» προγράμματα του ΚΕΘΕΑ δεν δημιουργούνται πιάτσες. Τα άτομα που παρακολουθούν τα προγράμματα του ΚΕΘΕΑ αποκόπτονται από το φαύλο κύκλο της εξάρτησης και εντάσσονται σε ένα πρόγραμμα αλλαγής του τρόπου ζωής τους και σε μια διαδικασία επανακοινωνικοποίησης. Οι μονάδες του ΚΕΘΕΑ σηματοδοτούνται στην κοινή συνείδηση ως χώροι «καθαροί» από ουσίες, και η περιοχή γύρω από τις εγκαταστάσεις τους δεν μετατρέπεται σε χώρο δημόσιας συνάθροισης για τους χρήστες ουσιών και όσους διακινούν ουσίες. Εξάλλου, αποτελεί μύθο το ότι οι έμποροι «κυνηγούν» τους εξαρτημένους ή τους υποψήφιους χρήστες. Οι ίδιοι οι χρήστες, πιεζόμενοι από τα σύνθετα προβλήματα και τις προσωπικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν, γνωρίζουν, όταν το θελήσουν, πού να αναζητήσουν τις ουσίες.